Prezydent w cieniu skrajności. O normalizacji przemocy i flirtach z radykalizmem

Gdy Karol Nawrocki bez skrępowania ściska dłonie ludzi związanych z neonazizmem, gdy przemoc staje się rozrywką, a nienawiść – „opinią”, trudno mówić o marginalnych incydentach. Granice dopuszczalności przesuwają się coraz dalej.

Kontakty Prezydenta Karola Nawrockiego z ludźmi ze środowisk skrajnie prawicowych i przestępczych, jego symboliczne gesty wobec kibolskich bojówek oraz sprzeciw wobec regulacji porządkujących przestrzeń internetową rodzą pytania o granice odpowiedzialności głowy państwa. Coraz więcej wskazuje na to, że przemoc i radykalizm przestają być w Polsce marginesem – a zaczynają przenikać do głównego nurtu życia publicznego. 

Wspólny język z przestępcami 

Jednym z najmocniejszych obrazów, które wybrzmiały w rozmowie, jest scena serdecznego powitania prezydenta Karola Nawrockiego z mężczyzną znanym w środowisku kibolskim jako „Dragon”. To postać wielokrotnie karana, łączona z brutalnymi pobiciami, nawoływaniem do nienawiści i działalnością neonazistowską. Prezydent nie tylko nie zdystansował się od tej relacji, ale publicznie mówił o „wspólnym języku” i byciu „razem”. 

Dla wielu obserwatorów to gest symboliczny – sygnał wysyłany nie do zwykłych kibiców, którzy stanowią zdecydowaną większość stadionowej publiczności, lecz do najbardziej radykalnego, przemocowego marginesu. Marginesu, gdzie od lat kibolstwo łączy się z przestępczością zorganizowaną, ideologią nienawiści i kultem brutalnej siły. 

Przemoc widziana z bliska 

W rozmowie Piotra Szumlewicza i Piotra Nowaka powraca również osobiste świadectwo jednego z uczestników Marszu Równości w Białymstoku w 2019 roku – wydarzenia, które przeszło do historii jako jeden z najbardziej brutalnych przykładów ataku tłumu na pokojową demonstrację. Krew na ulicach, kamienie lecące w stronę nastolatek, bierność policji i obecność tych samych osób, które dziś pojawiają się na oficjalnych wydarzeniach z udziałem prezydenta. 

To właśnie w takich momentach pytanie o „wspólny język” nabiera dramatycznego znaczenia. Czy chodzi o język narodowych symboli? Czy raczej o język pięści, pogardy i zastraszania? 

Kalkulacja polityczna zamiast przypadku 

Rozmówcy nie mają wątpliwości: tego typu gesty nie są przypadkowe. Prezydent – nawet jeśli nie uchodzi za wybitnego stratega – doskonale wie, z kim się spotyka i jaki sygnał wysyła. Radykalne środowiska, choć nieliczne, są wyjątkowo zdyscyplinowane, aktywne w sieci i gotowe do agresywnej mobilizacji. To elektorat głośny, widoczny i skuteczny w narzucaniu narracji. 

Problem polega na tym, że flirt z przemocą działa jak mechanizm normalizacji. To, co jeszcze kilka lat temu było jednoznacznie potępiane, dziś bywa relatywizowane, usprawiedliwiane lub przemilczane. 

Patogale jako lustro społeczne 

Drugim ważnym wątkiem rozmowy jest fenomen gal typu Fame MMA – widowisk, w których przemoc, upokorzenie i skrajne postacie stają się towarem medialnym. Przykład Marianny Schreiber, jej agresywnej postawy wobec znacznie słabszej rywalki oraz powiązań ze środowiskami skrajnej prawicy pokazuje, jak patologia bywa dziś nagradzana widzialnością i pieniędzmi. 

To nie jest sport – to spektakl społecznej degrengolady, w którym liczy się nie umiejętność, lecz zdolność do wzbudzania skandalu. Problem zaczyna się wtedy, gdy takie widowiska przestają być niszą, a stają się elementem głównego nurtu kultury masowej, komentowanym przez duże media. 

Państwo, które się cofa 

Na tym tle szczególnie niepokojąco brzmi sprzeciw prezydenta wobec regulacji mających ograniczyć przemoc i dezinformację w internecie. Weto wobec rozwiązań wdrażających unijną dyrektywę DSA zostało uzasadnione hasłami o wolności słowa i rzekomej „cenzurze rodem z Orwella”. 

Tymczasem chodziło o szybkie usuwanie treści pedofilskich, gróźb karalnych, zorganizowanej dezinformacji i mowy nienawiści – narzędzi realnie wykorzystywanych w wojnie hybrydowej przeciwko Polsce. Paradoks polega na tym, że prezydent, który sam przyznaje istnienie takiego zagrożenia, blokuje instrumenty służące obronie państwa i obywateli. 

Reset Obywatelski

Bez kompromisów i bez cenzury. Tworzone tak przez dziennikarzy, jak i odbiorców, bo medium obywatelskie musi być interaktywne. Burzymy czwartą ścianę między dziennikarzami a odbiorcami.

Patronite.plPublicystyka

Granice zostały przesunięte 

Z rozmowy wyłania się obraz państwa, w którym granice dopuszczalności przesuwają się coraz dalej. Gdy prezydent bez skrępowania ściska dłonie ludzi związanych z neonazizmem, gdy przemoc staje się rozrywką, a nienawiść – „opinią”, trudno mówić o marginalnych incydentach. 

To nie są już pojedyncze skandale. To proces. A jego skutki – normalizacja brutalności, przyzwolenie na pogardę i osłabienie instytucji – mogą okazać się znacznie trwalsze niż chwilowe polityczne zyski.